سیستمهای ساختمان هوشمند از دیرباز مورد توجه انسانها بوده است و آنها به دنبال راهحلهایی برای راحتتر نمودن اتفاقات هستند. این سیستمها در طول سالیان دراز با تغییرات گستردهای روبهرو شدهاند و اکنون و در قرن ۲۱ به شکوفایی و اوج خود رسیدهاند. سیستمهای نسل دوم اتوماسیون ساختمان ماحصل تکنولوژیهای بسیار پیشرفتهای است که انسان قرن ۲۱ به آنها دست پیدا نموده است.
سیستمهای ساختمانی هوشمند، از گذشته تا امروز
با مطالعه گذشته سیستمهای هوشمند ساختمانی درمییابیم آن چه که امروز از آن تحت عنوان نسل دوم اتوماسیون ساختمان نام برده میشود حاصل تجربهای چند ده ساله در زمینه علوم و فنون مختلف است. از آغاز تاریخ و استفاده از ساعتهای زنگ داری که به وسیله شمعها ساخته میشد تا انجام امور به وسیله دستیار صوتی راهی بسیار دراز طی شده است. در این مقاله قصد داریم به معرفی سیستمهای نسل دوم اتوماسیون ساختمان پرداخته و مزایای آن را نسبت به روشهای قدیمیتر بررسی نماییم.
یکی از محبوبترین و جاافتادهترین روشهای هوشمندسازی ساختمان در ایران و جهان سیستم BMS است. BMS یک سیستم مدیریت ساختمان است که در آن یک سامانه یکپارچه مبتنی بر سیستمهای کامپیوتری وظیفه مدیریت تاسیسات ساختمانی را عهدهدار است. Building Management System شامل دو بخش سختافزاری و نرمافزاری میشود. سختافزاری این سیستم شامل سیمکشی کابلهای دیتا و ایجاد اتصال از طریق آنها بین اجزای مختلف ساختمان و یک پردازنده مرکزی است. بخش نرمافزاری شامل یک سیستم درون شبکهای است که توسط کارشناس این سیستم بر روی پنل مرکزی نصب شده و برنامهنویسی میشود.
BMS یک سیستم پیشرو در زمینه مدیریت ساختمان بوده است. کنترل روشنایی، سیستمهای اطفا حریق، کنترل سیستمهای تهویه هوشمند، دوربینهای نظارتی از جمله خدمات این سیستم بودهاند.
آنچه که در کشور ما تحت عنوان خدمات مدیریت ساختمان عرضه میشد، تنها بخش کوچکی از خدمات گسترده این سیستم است. در ایران و در بیشتر ساختمانهایی که با این سیستم هوشمند شدهاند تنها سناریوهای نور و تهویه به این سامانه متصل شدهاند. دلیل این موضوع ناآشنایی کارشناسان مختلف این سیستم و همچنین هزینه بالای اجرای آن برای ساختمانسازها بوده است. به همین دلیل شرکت خانههای هوشمند پس از بیش از ده سال تجربه در زمینه سیستمهای مدیریت ساختمانی، همگام با تکنولوژی نوین جهانی اقدام به ارائه خدمات نسل دوم اتوماسیون ساختمان نموده است.
معایب سیستم BMS
سیستم مدیریت ساختمان با وجود پیشگام بودن در زمینه هوشمندسازی ساختمان از معایب بسیاری برخوردار بود. اما به دلیل تازگی و ناشناس بودن عملکردش به عنوان یک کالای لوکس در ساختمانهای گران قیمت استفاده میشد.
هزینه بالای اجرایی
از جمله این معایب هزینه بالایی است که یک سازنده در هنگام ساخت باید برای انجام این سیستم بپردازد، بوده است. این موضوع به این دلیل بر دوش سازنده است که سیستمهای مدیریت ساختمان تنها در زمانی قابل اجرا هستند که ساختمان در مرحله برقکشی است. در بالا به این موضوع اشاره شد که سیستم BMS از دو بخش سختافزاری و نرمافزاری تشکیل شده است. در بخش سختافزاری کابلهای دیتا و پردازنده مرکزی باید در مرحله برقکشی ساختمانگذاری میشدند و به همین دلیل یک ساختمان پس از اجرا دیگر نمیتوانست هوشمند شود یا با هزینههای بسیار زیاد تخریب و تغییر در سیستم برقکشی همراه میشد.
این موضوع همچنین این ضعف را به همراه داشت که یک مجموعه تنها در صورتی میتوانست هوشمند شود که سازنده برای تمام واحدهای آن اقدام به خرید تجهیزات هوشمند مینمود.
نصب سختافزار
کابلکشی در ساختمانهایی که میخواستند با سیستم مدیریت ساختمان هوشمند شوند نیز از دیگر مخاطرات این سیستم است. کابلهای دیتا بسیار پرهزینه هستند و همچنین طراحی مدار این سیستم کاری بسیار پیچیده و حساس میباشد. اگر در کابل شی این سیستم نقصانی وجود داشته باشد، سیستم درست کار نمیکند و در مواقعی باعث ایجاد آتشسوزیهای گسترده و خسارات جبرانناپذیر میشود.
پردازنده مرکزی سیستم مدیریت ساختمان نیز یک پنل بزرگ و نازیبا است که جایگذاری آن از دیگر دردسرهای این سیستم است. این قاب بزرگ که معمولا در کمدهای دیواری جایگذاری میشود تا در عین پنهان بودن دور از چشم باشد باید با هزینه بالا تهیه میشد و برنامهنویسی آن توسط کارشناسان انجام میپذیرفت.
در نسل دوم اتوماسیون ساختمان کابلکشی و پردازنده مرکزی حذف شدهاند که خود مزایای بسیار بالایی را به همراه دارد.
سناریوهای محدود
سیستم مدیریت ساختمان عیبهای دیگری نیز داشت، از جمله آنها میتوان به عدم توانایی سناریونویسی برای عملکردها اشاره نمود. در این سیستم سناریوهای مختلف برای تمام واحدها، فارغ از نوع عملکرد یا سلیقه ساکنین یکسان بود بنابراین در بیشتر واحدهایی که از این تکنولوژی بهره میبردند، کاربران عملا از آنها استفادهای نمیکردند.
کنترل از راه دور
عدم توانایی کنترل ساختمان از راه دور نیز از دیگر مشکلات این سیستم بوده است. البته این نقصان با طراحی نرمافزارهای موبایل توسط شرکتهای داخلی تا حدودی رفع شد ولی به دلیل بیتجربگی گروههای داخلی برنامهنویس موبایل این نرمافزارها با ایرادات فراوانی روبرو بودند. همچنین شاهد عدم پشتیبانی مناسب از این نرمافزارها به دلیل بالا بودن هزینه نگهداری و بهروزرسانی آنها از طرف شرکتهای سازنده بودهایم.
تعمیرات پردردسر
BMS در هنگام خرابی عملا از کار میافتد و تعمیر آن تقریبا غیر ممکن بود. اگر ایرادی در اتصالات رخ میداد تعمیر بخش معیوب تنها با شکافتن مسیر کابلها و جایگزینی با یک کابل دیگر انجام میپذیرفت. راهحل دیگر کابلکشی روکار بود که ساختمان را از لحاظ زیبایی بسیار تحت تاثیر قرار میداد. همچنین در صورت خراب یک بخش کل سیستم دچار ایراد میشد و اتوماسیونها به درستی عمل نمیکردند.
محدودیت خدمات
ایراد دیگر این سیستم محدودیت خدمات بود. در سیستم مدیریت ساختمان تنها سناریوهای نور، امنیت و در موارد محدودی سیستمهای تهویه به پردازنده مرکزی متصل میشدند. این موضوع به خاطر هزینه بسیار بالای سختافزارهای مورد نیاز بود که معمولا سازندهها از تهیه آنها خودداری مینمودند.
استفاده دشوار
یکی دیگر از معایب سیستم مدیریت ساختمان عدم راحتی در استفاده بود. در این سیستم شما برای انجام هر عملکردی در ساختمان باید یا با سناریو از پیش طراحی شده پیش میرفتید یا از طریق یک نمایشگر که معمولا در کنار ورودی نصب میشد، اقدام مینمودید. فرض کنید برای روشن کردن هر چراغ باید تا جلوی درب منزل میرفتید و از طریق نمایشگر آنها را روشن یا خاموش میکردید. استفاده از تلفن همراه نیز نتوانست کمک شایانی به این موضوع بنماید.
برخی شرکتهای ارائه دهنده خدمات مدیریت ساختمان به ساخت کلیدهای هوشمند و پریزهای هوشمند روی آوردند که میتوانست در کنار نرمافزار موبایل یا نمایشگر مرکزی برای عملکردها کمککننده باشد.
این کلید و پریزها که عمدتا تولید شده توسط کارخانجات گمنام چینی هستند نیز خود مشکلات زیادی را به دنبال داشتند. از جمله این مشکلات میتوان به عدم تناسب با سیستمهای برقی معمول، عدم تنوع و نازیبایی اشاره کرد. همچنین این کلیدها تنها در سناریوهای نور مورد استفاده بودند و ساختمان هنوز با یک ساختمان تمام هوشمند که عملکرد همه اجزای آن با یکدیگر هماهنگ باشد فاصله زیادی داشت.
شرکت خانههای هوشمند با تجربه بسیار زیادی در سیستم مدیریت ساختمان و امتحان تمام راهکارهای موجود اقدام به وارد نمودن تکنولوژی نسل دوم اتوماسیون ساختمان نمود. سیستم نسل دوم اتوماسیون ساختمان پس از چند دهه استفاده از BMS تمام این مشکلات را رفع نموده است. همچنین قابلیتهای بسیاری به ساختمان اضافه کرده است که میتواند خانه یا محل کار شما را به مکانی کاملا هوشمند و آسوده تبدیل نماید.
مزایای نسل دوم اتوماسیون ساختمان
اولین و شاید مهمترین مزیت این سیستم نسبت به راهکارهای قدیمی هوشمندسازی ساختمان، عدم نیاز به اتصال اجزا با سیم است. این موضوع باعث به وجود آمدن شکاف عظیمی میان سیستمهای قدیمی تر و این تکنولوژی میگردد. کاهش هزینههای نصب، راحتی نصب، کاهش اتلاف منابع، پایداری اتصالات، عدم نیاز به تغییر و تخریب یا دخالت در سیستم برقی ساختمان برآمده از این مزیت هستند.
عدم نیاز به اتصالات سیمدار باعث شده که شرکت خانههای هوشمند بتواند تمام واحدهای ساختمانی را فارغ از سال ساخت و نوع کاربری بدون تخریب یا تغییر هیچ بخشی هوشمند نماید. پس خانه یا محل کار شما به سادگی و با انجام هزینهای اندک میتواند هوشمند شود.
عدم نیاز به سیمکشی بین اجزا نیاز به حضور پردازنده مرکزی را نیز از بین برده است.، اتوماسیونها، قوانین و سناریوها در نسل دوم اتوماسیون ساختمان در فضای ابری شبکه جهانی وب ذخیره میشود و نیازی به حضور پنل بزرگ، جاگیر و نازیبای مرکزی نیست. همچنین کاهش خطر اتصالی این اجزا نیست عملا این سیستم را از لحاظ ایمنی در بالاترین سطح قرار داده است.
زیبایی محصولات
محصولات خانههای هوشمند تولید شده توسط برترین برندهای جهانی مشغول در زمینه اینترنت اشیا هستند و توسط بهترین طراحان صنعتی طراحی شدهاند. این محصولات میتوانند به عنوان یک شیء تزئینی استفاده شوند. بسیار کوک، مینیمال و زیبا طراحی شدهاند و نیازی به پنهان کردن آنها نیست.
کاهش زمان نصب
به دلیل استفاده از اتصالات بیسیم، کار هوشمندسازی ساختمان برای سازههای نوساز در مرحله نهایی ساخت است. نسل دوم اتوماسیون ساختمان قابل اجرا بر روی تمام واحدهای مسکونی، تجاری، اداری، هتلها، فروشگاههای بزرگ و کوچک و مدارس فارغ از سال ساخت و سیستم برقی آنها است. زمان نصب به حداقل رسیده و ساختمان هیچ گونه تغییری نخواهد نمود.
کاهش هزینهها
به دلیل استفاده از اتصالات بیسیم و پروتکلهای جدید، خدمات نسل دوم اتوماسیون ساختمان بسیار ارزانتر از سیستمهای قدیمی هستند. همچنین در روزگاری که انسان با بحران انرژی و منابع روبهرو هستند به صرفهجویی در مصرف انرژی و منابع کمک شایانی خواهند نمود. شما در این سیستم میتوانید به بررسی چگونگی مصرف انرژی در ساختمان خود بپردازید و آن را رصد کنید.
گستردگی خدمات
یکی دیگر از مزایای نسل دوم اتوماسیون ساختمان که شرکت خانههای هوشمند ارائه دهنده خدمات آن است گستردگی محصولات برای تمام نیازهای کاربران است. شما میتوانید تا جزئیترین نیازهای زندگی خود را به وسیله تکنولوژی هوشمند نمائید. این موضوع به بیانی سادهتر به این معناست که تمام اجزای خانه شما به وسیله یک نرم افزار واحد، دستیار صوتی یا کلیدهای تابعی قابل کنترل هستند. میتوانید تمام نورپردازی، سیستم تهویه، پردهها، امنیت، ایمنی، آبیاری، سیستم های صوتی و تصویری و لوازم خانگی خود را هوشمند نمائید.
نور هوشمند
در سیستمهای نورپردازی میتوانید وضع موجود، یعنی لامپها، هالوژنها و لوسترهای عادی خانه خود را هوشمند کنید یا با استفاده از سناریوهای ویژه نورپردازی هوشمند شرکت خانههای هوشمند، خانه خود را با نور لامپهایی که ۱۶ میلیون رنگ را تولید مینمایند رنگآمیزی کنید. این لامپهای ویژه قابلیتهای بسیاری دارند که از جمله آنها میتوان به تغییر رنگ، کنترل میزان روشنایی، کنترل میزان سردی و گرمی نور، قابلیت سناریوپذیری رنگها، انواع تمها و … اشاره نمود. این لامپها میتوانند در کنار دیگر اجزای خانه هوشمند شما تجربه یک زندگی فوقالعاده را برای شما به ارمغان بیاورند.
سیستم تهویه شما نیز میتواند در حالت موجود هوشمند شود، مهم نیست خانه خود را چگونه سرد یا گرم میکنید، کافی است تا با هوشمندسازی آن یک قدم به تجربه زندگی در آینده نزدیک شوید. همچنین میتوانید محصولات محلی هوشمند مختص تهویه و تصفیه هوا را تهیه نمایید و شرایط آسایش محیطی خود را هوشمند نمائید.
ایمنی و امنیت هوشمند
در سناریوهای ایمنی و امنیت هوشمند نسل دوم اتوماسیون ساختمان، شما ایمنی و امنیت ساختمان خود را در بالاترین سطح ممکن تجربه خواهید نمود. سنسورهای مختلف دما و رطوبت و نشت آب و گاز، سنسورهای تشخیص دود و آتشسوزی و … شیرهای هوشمند آب و گاز، سیستمهای امنیتی هوشمند متصل به دیگر اجزای خانه تجربه آسودگی هوشمند را برای شما فراهم خواهد نمود.
سیستمهای صوتی و تصویری هوشمند
خانههای هوشمند ارائه دهنده خدمات هوشمندسازی سیستمهای صوتی و تصویری عادی شما است. کافی است بخواهید تا تلویزیونهای حتی قدیمی خود را هوشمند نمائید. همچنین مانند دیگر سناریوهای نسل دوم اتوماسیون ساختمان قادر به تامین و تجهیز و نصب وسایل صوتی و تصویری هوشمند برترین برندهای جهانی است تا این سیستم ها در خانه هوشمند شما همگام با دیگر اجزا عمل کنند.
لوازم خانگی هوشمند
لوازم خانه شما به دستور شما عمل خواهند نمود. این دیگر یک رویا نیست که وظیفه نظافت خانه ها، پختوپز، شستشو و … با رباتها باشد. کافی است که لوازم خانگی هوشمند را تهیه نمایید تا زندگی دیجیتال خود را شروع کنید. خانههای هوشمند همچنین میتواند عملکرد تمام وسایل برقی فعلی را نیز از هوشمند نماید. لوازم خانه را از راه دور و با نرمافزار موبایل، دستیار صوتی یا کلیدهای تابعی کنترل نمایید.
لوازم خانگی هوشمند ارائه شده توسط شرکت پردازش هوشمند پرگار سپهر از برترین برندهای جهانی تولید کننده تهیه میشوند و توسط کارشناسان مجرب این شرکت برنامهنویسی و با خانه هوشمند شما تلفیق میگردند.
این لوازم تا جزئیترین نیازهای شما را برطرف خواهند نمود. از لوازم بزرگی نظیر یخچال و فریزر، اجاقهای خوراک پزی، ماشین لباسشویی و ظرفشویی و جاروهای رباتیک تا سطل زبالههای هوشمند، چراغهای مطالعه، ساعتهای هوشمند و حتی لوازمی مانند مسواکهای برقی و گرمکن و ماساژور اندامها.
گستردگی خدمات هوشمندی ساختمان با نسل دوم اتوماسیون ساختمان به سازندهها کمک میکند تا واحدهای ساختمانی را علاوه بر هوشمند، به صورت نیمه مبله نیز ارائه دهند و این موضوع باعث افزایش چشمگیر کیفیت ساختمان و در ادامه آن قیمت نهایی فروش خواهد بود. تمام سیستمهای نسل دوم اتوماسیون ساختمان با استفاده از تکنولوژی نوین اینترنت اشیا فراهم میشوند. اینترنت اشیا یکی از جدیدترین مفاهیم در جهان بوده و از آن با عنوان انقلاب دوم صنعتی یاد میشود.
خدمات اتوماسیون و سناریونویسی
از دیگر مزایای هوشمندسازی ساختمان با نسل دوم اتوماسیون ساختمان میتوان به نامحدود بودن سناریوها اشاره کرد. منزل شما، با تمام اجزای آن طبق سلیقه و عملکردی که از آن انتظار دارید هوشمند خواهد شد. کارشناسان شرکت خانههای هوشمند، در فرآیند اجرای نسل دوم اتوماسیون ساختمان در ابتدا واحد ساختمانی را مدلسازی میکنند. در مرحله بعدی انواع آنالیزهای محیطی و انرژی را توسط علم تکنولوژی معماری استخراج نموده و نهایتا با مصاحبه با کاربران ساختمان بهترین سناریو هوشمندسازی را ارائه میکنند.
این سناریوها قابلیت دارند تا تمام اجزای ساختمان را شامل شوند. شما در روزهای کاری ساعت هفت و سی دقیقه از خواب بیدار میشوید. پردههای خانه هوشمند شما کنار میروند، سیستم صوتی موسیقی دلخواه شما را پخش میکند، تلویزیون شروع به نمایش برنامه خبری صبحگاهی میکند. کتری برقی هوشمند شما چای صبحگاهی را آماده مینماید. آبیاری گیاهان شما توسط سیستم هوشمند انجام میگیرد و شما آماده یک روز پر انرژی و دلانگیز خواهید شد.
هوشمند شدن جزئی
یکی دیگر از مزایای نسل دوم اتوماسیون ساختمان توانایی هوشمندسازی جزءبهجزء واحد شما است. شما میتوانید به صورت گامبهگام اقدام به انجام فرآیند هوشمندسازی ساختمان خود کنید، حتی میتوانید از یک اتاق در خانه خود شروع کنید و در صورت رضایت خدمات این مجموعه را در محلهای دیگر نیز سفارش دهید.
گارانتیها و خدمات پس از فروش
شرکت خانههای هوشمند با علم به کیفیت خدمات نسل دوم اتوماسیون ساختمان، یک سال گارانتی، خدمات پس از فروش و بیمه حوادث و آتشسوزی را به صورت رایگان در اختیار شما قرار خواهد داد تا شما با اطمینان کامل از خدمات این مجموعه استفاده نمایید.
نسل دوم اتوماسیون ساختمان، مبتنی بر اینترنت اشیا، یادگیری ماشینی، فضای ابری و تکنولوژی معماری روز دنیا بوده و راهکاری نوین برای ساده سازی تمام عملکردها در ساختمان است.
سخن پایانی
سیستمهای ساختمان هوشمند، طی دهههای گذشته، تحولی چشمگیر از ساختارهای مکانیکی و کابلمحور به سمت راهکارهای هوشمند، انعطافپذیر و کاربرمحور پیدا کردهاند. نسل اول این سیستمها، با وجود پیشگامی در زمینه خودکارسازی، با چالشهایی همچون هزینههای بالای اجرا، پیچیدگیهای نصب، محدودیت در سناریوهای کاربردی و عدم قابلیت ارتقا مواجه بود. این موارد امکان بهرهگیری گسترده از فناوری را برای عموم کاهش میداد و تجربه کاربری را نیز تحت تأثیر قرار میداد.
در مقابل، نسل دوم اتوماسیون ساختمان، با بهرهگیری از فناوریهای روز جهانی، پاسخی کارآمد و نوین به تمامی این چالشها ارائه میدهد. عدم نیاز به کابلکشی، حذف پردازنده مرکزی، کاهش هزینهها، امکان اجرای پس از ساخت، قابلیت کنترل از راه دور و یکپارچهسازی تمامی اجزای ساختمان تنها بخشی از مزایای این نسل هوشمندسازی است.
در نهایت، نسل دوم اتوماسیون ساختمان، فراتر از یک سیستم فنی، یک رویکرد جدید به زندگی را تداعی میکند: زندگیای شخصیسازیشده، امن، آرام و هماهنگ با نیازهای فردی کاربر. با امکان سناریونویسی نامحدود، اجرای گامبهگام و پشتیبانی جامع پس از فروش، این فناوری دیگر تنها مختص ساختمانهای مجلل نیست، بلکه گزینهای در دسترس برای هر خانه، دفتر یا فضای عمومی است که به دنبال بهبود کیفیت زندگی باشد.
شرکت خانههای هوشمند، ما با بیش از ده سال تجربه در حوزه اتوماسیون ساختمان و آشنایی عمیق با چالشهای نسل اول این فناوری، گامی فراتر برداشته است و نسل دوم اتوماسیون ساختمان را در ایران معرفی کرده است. با بهرهگیری از پیشرفتهترین فناوریهای جهانی در حوزه اینترنت اشیا، ما سیستمی انعطافپذیر، مقرونبهصرفه و کاربرمحور ارائه دادهایم که محدودیتهای سیستمهای سنتی BMS را برطرف میکند و امکان هوشمندسازی جزءبهجزء و بدون نیاز به تخریب یا تغییر در ساختار ساختمان را فراهم میسازد.
